Đào sâu · 3 phút đọc
Nướng bánh quy trên trạm vũ trụ mất hai tiếng, lâu hơn cả nấu một nồi thịt kho 🍪
Không có trọng lực, không khí nóng không bốc lên được, nên nhiệt phải chui qua từng hạt bột bằng dẫn nhiệt. Bánh chín trong khoảng hai tiếng thay vì vài phút như ở nhà.
Trên Trạm Vũ trụ Quốc tế (ISS), việc nướng bánh quy trở thành một thí nghiệm vật lý thú vị: chiếc lò vi sóng đặc biệt mà các phi hành gia dùng không thể tạo ra dòng đối lưu như lò nướng trên Trái Đất. Không có trọng lực, không khí nóng không nhẹ hơn để bay lên, nên nhiệt chỉ có thể truyền qua vật liệu bằng dẫn nhiệt và bức xạ. [1][2]
Vì sao nướng bánh trong không gian lại chậm?
Ở nhà, lò nướng làm nóng không khí, khối khí nóng bốc lên và bao quanh bánh, truyền nhiệt nhanh khắp bề mặt. Trong môi trường vi trọng lực, hiện tượng đối lưu tự nhiên gần như biến mất, nên nhiệt phải "chui" qua từng hạt bột bằng dẫn nhiệt — một quá trình chậm hơn nhiều. Kết quả là bánh quy cần khoảng hai giờ để chín thay vì vài phút. [1][2]
Thí nghiệm bánh quy không gian đầu tiên
- 2019
Zero G Kitchen hợp tác với DoubleTree by Hilton giới thiệu lò nướng bánh quy đầu tiên dành cho không gian.
- Tháng 11/2019
Lò nướng được phóng lên ISS trên tàu Cygnus NG-12 cùng các viên bột bánh quy.
- Tháng 12/2019 – 1/2020
Các phi hành gia nướng thử từng viên bánh; viên đầu tiên mất khoảng 25 phút, các viên sau lâu hơn, có viên tới gần hai giờ.
- 2020
Bánh quy nướng xong được đưa trở lại Trái Đất để phân tích, nhưng không dùng để ăn.
Điều gì khiến thí nghiệm này đáng chú ý?
- Đây là lần đầu tiên bánh quy được nướng trong không gian, mở ra khả năng chế biến thực phẩm tươi cho các sứ mệnh dài ngày. [1][2]
- Kết quả cho thấy vi trọng lực ảnh hưởng mạnh đến truyền nhiệt, một yếu tố quan trọng khi thiết kế thiết bị nấu ăn cho Mặt Trăng hoặc Sao Hỏa. [1][2]
- NASA lưu ý rằng thực phẩm nướng trong không gian cần được kiểm tra an toàn trước khi phi hành gia có thể ăn. [3]
Dù chỉ là một mẻ bánh quy, thí nghiệm này nhắc rằng ngay cả những việc quen thuộc nhất trên Trái Đất cũng cần được thiết kế lại khi rời khỏi bầu khí quyển. [1][2]
“Chúng tôi muốn mang trải nghiệm nấu ăn trên Trái Đất vào không gian.”
— Đại diện Zero G Kitchen, theo thông cáo về thí nghiệm bánh quy trên ISS
