Huy chương vàng Olympic thực ra là bạc đội lốt vàng 👑

Chiếc huy chương vàng Olympic mà các vận động viên nâng niu trên bục vinh quang không phải là một khối vàng đặc. Theo quy định của Ủy ban Olympic Quốc tế (IOC), huy chương vàng chỉ cần có lớp mạ vàng nguyên chất bên ngoài, còn phần lõi bên trong làm bằng bạc. ^[1]

Cụ thể, huy chương vàng phải chứa ít nhất 6 gam vàng nguyên chất và có đường kính tối thiểu 60 mm, dày tối thiểu 3 mm. Phần còn lại của khối kim loại là bạc, thường là bạc sterling với độ tinh khiết khoảng 92,5%. ^[1][2]

Vì sao lại dùng bạc làm lõi?

Nếu đúc huy chương vàng đặc hoàn toàn bằng vàng, chi phí sẽ cực kỳ lớn vì vàng là kim loại quý hiếm và đắt đỏ. Việc chỉ mạ một lớp vàng mỏng lên lõi bạc giúp huy chương vẫn giữ được vẻ ngoài lấp lánh đúng nghĩa "vàng" mà không tiêu tốn quá nhiều kim loại quý. ^[2]

Bạc cũng là kim loại có giá trị và vẻ sáng bóng tự nhiên, nên lớp lõi bạc không hề làm giảm giá trị tinh thần của tấm huy chương. Trên thực tế, huy chương bạc Olympic thường được làm gần như đặc bằng bạc, còn huy chương đồng là hợp kim đồng. ^[1][2]

Quy định này có từ khi nào?

1. 1896

   Thế vận hội hiện đại đầu tiên tại Athens trao huy chương bạc cho người thắng cuộc và đồng cho người về nhì; chưa có huy chương vàng.

2. 1904

   Thế vận hội St. Louis lần đầu tiên trao huy chương vàng, bạc, đồng cho ba vị trí dẫn đầu.

3. 1907

   IOC chính thức thông qua quy định huy chương vàng phải được mạ vàng, đặt nền móng cho tiêu chuẩn hiện nay.

4. 1928

   Thế vận hội Amsterdam áp dụng thiết kế huy chương với nữ thần Chiến thắng Nike, mẫu được dùng nhiều kỳ sau đó.

Ngày nay, mỗi kỳ Olympic có thể có thiết kế huy chương riêng do nước chủ nhà sáng tạo, nhưng tiêu chuẩn về hàm lượng vàng tối thiểu vẫn do IOC quy định và được ban tổ chức tuân thủ. ^[1][3]

Giá trị thật nằm ở đâu?

Xét theo giá kim loại, một huy chương vàng Olympic có giá trị vật chất không quá lớn so với danh hiệu mà nó đại diện. Nhưng với vận động viên, đó là kết quả của nhiều năm tập luyện và là biểu tượng của thành tích thể thao đỉnh cao — thứ không thể quy đổi bằng gam vàng. ^[2][3]

• Huy chương vàng: lõi bạc, mạ ít nhất 6 gam vàng nguyên chất. ^[1]
• Huy chương bạc: thường làm từ bạc sterling, không mạ vàng. ^[1]
• Huy chương đồng: hợp kim đồng, không chứa vàng hay bạc đáng kể. ^[1]
• Kích thước tối thiểu: đường kính 60 mm, dày 3 mm. ^[1]

Vậy nên lần tới khi thấy ai đó cắn thử huy chương vàng Olympic, bạn có thể mỉm cười: bên trong tấm huy chương ấy phần lớn là bạc, nhưng giá trị của nó thì vẫn là vàng ròng trong lịch sử thể thao. ^[2][3]