factnest
Tiếng Việt
On a nestPhoto: Wikipedia ↗

Đào sâu · 3 phút đọc

Chim cánh cụt tỏ tình bằng một viên sỏi, và viên càng tròn càng dễ đổ 🪨

Chúng làm tổ trên nền đá trơ, nên sỏi là vật liệu quý; con trống dâng viên đẹp nhất như món quà ra mắt.

Đăng ngày FactNest · Khám phá từ cộng đồng

Với nhiều loài chim cánh cụt, đặc biệt là cánh cụt Gentoo (Pygoscelis papua), một viên sỏi không chỉ là hòn đá vô tri. Ở những vùng ven biển lạnh giá quanh Nam Cực và các đảo cận Nam Cực, nơi mặt đất thường là đá trơ hoặc băng tuyết, vật liệu để xây tổ cực kỳ khan hiếm. Sỏi, xương nhỏ hay mảnh vụn trở thành "nguyên liệu xây dựng" quý giá, và chim cánh cụt phải cạnh tranh gay gắt để giành chúng. [1][2]

Vì sao sỏi lại quý đến vậy?

Tổ của cánh cụt Gentoo thường được đắp bằng đá cuội và sỏi xếp thành một gò thấp. Gò này giúp trứng và chim non không bị ngập trong nước tan băng hay tuyết lạnh, đồng thời giữ trứng khỏi lăn đi. Vì nền đất không có cỏ hay cành cây, mỗi viên sỏi đều phải được tha về từ xa, khiến chúng trở thành tài sản đáng tranh chấp giữa các cặp và giữa các cá thể lân cận. [1][2]

Nghi thức dâng sỏi

Trong mùa sinh sản, chim trống thường thực hiện màn tán tỉnh bằng cách cúi đầu, vỗ cánh và dâng một viên sỏi cho chim mái. Nếu chim mái chấp nhận, nó có thể nhặt viên sỏi và đặt vào tổ chung — một dấu hiệu cho thấy cặp đôi đã hình thành. Hành vi này được ghi nhận rộng rãi ở cánh cụt Gentoo và một số loài cánh cụt làm tổ bằng đá khác. [1][3]

Tuy nhiên, không có bằng chứng khoa học cho thấy chim mái chọn bạn tình dựa trên độ tròn hay độ đẹp của viên sỏi. Điều được quan sát rõ hơn là sỏi bị đánh cắp qua lại giữa các tổ, và những con chim non hoặc chim chưa có bạn tình thường là nạn nhân. Việc "viên càng tròn càng dễ đổ" là cách nói vui, không phải kết luận từ nghiên cứu. [2][3]

2–4
số trứng thường được cánh cụt Gentoo đẻ mỗi mùa sinh sản [1]

Sỏi trong đời sống bầy đàn

  • Sỏi giúp nâng trứng khỏi mặt đất lạnh và thoát nước tan băng. [1]
  • Cánh cụt Gentoo làm tổ thành quần thể lớn, nên sỏi là nguồn tài nguyên dễ bị tranh giành. [2]
  • Chim trống dâng sỏi như một phần của màn tán tỉnh trước khi ghép đôi. [3]
  • Hành vi ăn cắp sỏi được quan sát ở nhiều loài cánh cụt làm tổ bằng đá. [2]

Điều gì đang thay đổi?

Biến đổi khí hậu đang làm thay đổi lượng tuyết và băng ở các khu vực sinh sản của cánh cụt Gentoo. Mùa tan băng sớm hơn hoặc mưa nhiều hơn có thể khiến tổ bị ngập, làm giảm tỷ lệ trứng nở. Các nhà nghiên cứu theo dõi quần thể Gentoo ở Nam Cực và các đảo cận Nam Cực để hiểu liệu loài này có thể thích nghi bằng cách di chuyển đến nơi cao hơn hay không. [4]

Nguồn

  1. Gentoo penguin Encyclopaedia Britannica
  2. Gentoo Penguin National Geographic
  3. Penguin nesting and courtship behaviour Australian Antarctic Program
  4. Gentoo penguin (Pygoscelis papua) IUCN Red List

Vẫn còn tò mò?

  • Chim cánh cụt Gentoo có thực sự chọn bạn tình dựa trên viên sỏi đẹp nhất không?
  • Tại sao chim cánh cụt lại ăn cắp sỏi từ tổ của nhau?
  • Biến đổi khí hậu đang ảnh hưởng thế nào đến việc làm tổ của chim cánh cụt Gentoo?

Hỏi tiếp trong ứng dụng FactNest.

Tiếp tục khám phá